kortyzol a stres oddziaływanie (1)

Kortyzol – sprzymierzeniec stresu

Kortyzol to naturalny hormon steroidowy wytwarzany przez korę nadnerczy. Jednak często spotykany jest pod nazwą “hormon stresu”. W sytuacjach stresowych lub przy dużych obciążeniach fizycznych, poziom kortyzolu wzrasta, dzięki czemu mamy większą wydajność w podejmowaniu działań. Najwyższe jego nasilenie widoczne jest u osób, które żyją w ciągłym biegu, a tym samym nie są w stanie uniknąć sytuacji stresowych.

Zwykle jednak kortyzol ma wyrzut dobowy, co oznacza, że jego produkcja w naszym ciele uzależniona jest głównie od pory dnia. Najniższe stężenie występuje o północy,a najwyższe w godzinach porannych.

Jaką funkcję w organizmie pełni kortyzol?

Kortyzol występuje zazwyczaj w związanej postaci z białkami i ma wpływ na poziom stężenia glukozy we krwi, która zwiększa się wskutek stresu. Kortyzol wzmacnia także działanie adrenaliny i noradrenaliny, mobilizując tym samym organizm do radzenia sobie z tzw. stresorem. Wpływa na pracę układu krążenia przez zwiększenie częstotliowści skurczu serca.

“Hormon stresu” oddziałuje także na gospodarkę białkową przyczyniając się do rozpadu białek. Przede wszystkim reguluje metabolizm białkowo-węglowodanowy. Kortyzol decyduje także o poziomie soli we krwi, zwiększając tym samym wydalanie potasu. Powoduje również większe wydzielanie soków żołądkowych. Ogranicza też wchłanianie wapnia i fosforu. Właściwie stężony w organizmie kortyzol, wpływa na pracę układu odpornościowego, gdyż wykazuje się działaniem przeciwzapalnym i immunosupresyjnym.

kortyzol a stres oddziaływanie (1)

Co oznacza podwyższony poziom kortyzolu?

Przyczyną podwyższonego poziomu kortyzolu jest nadmierne wydzielanie hormonu adrenokortykotropowego, w skrócie ACTH. Czynniki zwiększające hormon stresu to głównie:

  • nadmiar wysiłku fizycznego
  • nadmiar spożywanej kofeiny
  • niedobór snu
  • infekcje wirusowe
  • długotrwały okres redukcji tkanki tłuszczowej
  • częste sytuacje stresowe

Dodatkowo do nadmiaru kortyzolu w organizmie prowadzą choroby takie jak anoreksja, guz nadnerczy, gruczolak przysadki, nowotwór płuc.

Co oznacza obniżony poziom kortyzolu?

Jeżeli zauważymy u siebie chroniczne zmęczenie, złe samopoczucie i ogólne osłabienie, a dodatkowo utratę masy ciała czy obniżenie ciśnienia krwi, może to oznaczać, że poziom kortyzolu uległ znacznemu spadkowi. Należy w tym przypadku poddać się badaniom, aby wykryć ewentualne choroby:

  • wrodzony przerost nadnerczy (wrodzony niedobór enzymów odpowiedzialnych za syntezę hormonów nadnerczowych)
  • niedoczynność podwzgórza
  • niedoczynność przysadki mózgowej
  • niedoczynność kory nadnerczy
  • chorobę Addisona (spowodowana jest często reakcją autoimmunologiczną, gruźlicą i innymi zakażeniami)

Konsekwencje

Ciągle utrzymujący się nadmiar kortyzolu w organizmie, pośrednio wpływa na otyłość, gdyż wzmaga apetyt. Często towarzyszące nam sytuacje stresowe objawiają się problemami ze snem, koncentracją i zapamiętywaniem, a tym samym osłabiony i przemęczony organizm jest bardziej podatny na choroby.

W przypadku przewlekłego spadku poziomu kortyzolu, a jednocześnie występującego silnego stresu, pojawia się ryzyko przełomu nadnerczowego. Nie wolno bagatelizować tego stanu, gdyż zagraża on naszemu życiu. Kolejnymi niepokojącymi objawami są zaburzenia świadomości, przyspieszona akcja serca, niskie ciśnienie, a nawet utrata przytomności.

Udostępnij post

Zobacz również

Zobacz Także

Badanie USG barku

USG stawu barkowego pozwala na ocenę ścięgien stożka rotatorów  – to jest ścięgien mięśni które utrzymują głowę kości ramiennej współosiowo

Czytaj więcej